इरान युद्धका बीच उत्तर कोरियाले किन गर्यो अर्को ब्यालेस्टिक मिसाइल प्रहार ?

काठमाडौँ। इरानमा जारी युद्धका कारण विश्वभर तनाव बढिरहेका बेला उत्तर कोरियाले आइतबार पुनः समुद्रमा ब्यालेस्टिक मिसाइल प्रहार गरेर आफ्नो सैन्य सामर्थ्य प्रदर्शन गरेको छ।

अमेरिका र दक्षिण कोरियासँग हुनसक्ने सम्भावित वार्ताका चर्चाहरू चलिरहँदा उत्तर कोरियाले आफ्नो मिसाइल प्रक्षेपणको गतिलाई तीव्रता दिएको हो।

यो यस महिनाको चौथो र यस वर्षको सातौँ प्रक्षेपण हो। विज्ञहरूका अनुसार प्योङयाङको यो बढ्दो सैन्य सक्रियता अन्तर्राष्ट्रिय स्तरमा आफ्नो बार्गेनिङ शक्ति बढाउन र आत्मरक्षाको क्षमता प्रदर्शन गर्ने उद्देश्यले प्रेरित छ।

दक्षिण कोरियाका पूर्व राष्ट्रपतीय सुरक्षा सल्लाहकार किम की-जुङले यस कदमको विश्लेषण गर्दै भनेका छन्, “मिसाइल प्रक्षेपणहरू इरानको विपरित हामीसँग आत्मरक्षाको क्षमता छ भनेर देखाउने एउटा माध्यम हुन सक्छ।” उनले थप स्पष्ट पार्दै भने, “उत्तर कोरियाले अमेरिका र दक्षिण कोरियासँग संवादमा बस्नुअघि पूर्व-चेतावनी स्वरूप दबाब सिर्जना गर्न र आफ्नो शक्तिको प्रदर्शन गर्न खोजेको देखिन्छ।”

कूटनीतिक माहोलको छायाँ

इरानको परमाणु कार्यक्रम रोक्ने उद्देश्यले सुरु भएको अमेरिका-इजरायल युद्ध सातौँ हप्तामा प्रवेश गरेको छ। विज्ञ र पूर्व दक्षिण कोरियाली अधिकारीहरूका अनुसार यस युद्धले प्योङयाङको परमाणु महत्त्वाकाँक्षालाई थप बल पुर्‍याउन सक्छ।

आउँदो महिना चीनमा हुने शिखर वार्ताको तयारीमा रहेका अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्प र दक्षिण कोरियाली राष्ट्रपति ली जे म्युङले उत्तर कोरियाली नेता किम जोङ उनसँग वार्ताका लागि पटक-पटक इच्छा व्यक्त गरेका छन्।

यद्यपि, हालसम्म कुनै पनि औपचारिक बैठकको योजना सार्वजनिक भएको छैन। हालै राष्ट्रपति लीले दक्षिणबाट भएका ड्रोन घुसपैठका बारेमा उत्तरसँग खेद प्रकट गरेका थिए, जसको प्योङयाङले असामान्य रूपमा प्रशंसा गरेको थियो।

दक्षिण कोरियाली सेनाले जारी गरेको विज्ञप्ति अनुसार आइतबार बिहान करिब ६:१० बजे उत्तर कोरियाको पूर्वी तटमा रहेको सिनपो शहर नजिकैबाट मिसाइलहरू प्रहार गरिएको थियो। ती मिसाइलहरूले करिब १४० किलोमिटरको दूरी तय गरेका थिए।

यता जापान सरकारले ती मिसाइलहरू कोरियाली प्रायद्वीपको पूर्वी तट नजिकै खसेको र जापानको विशेष आर्थिक क्षेत्रमा कुनै घुसपैठ नभएको जानकारी दिएको छ।

दक्षिण कोरियाको राष्ट्रपति कार्यालय ‘ब्लु हाउस’ले यस घटना लगत्तै आपतकालीन सुरक्षा बैठक बोलाएको छ। बैठकले यस प्रक्षेपणलाई संयुक्त राष्ट्र संघको सुरक्षा परिषद्को प्रस्तावहरूको उल्लंघन र उत्तेजक कार्यको संज्ञा दिँदै प्योङयाङलाई यस्ता गतिविधि तत्काल रोक्न आग्रह गरेको छ।

प्रहार गरिएका मिसाइलहरूको विस्तृत विवरण स्पष्ट नभए पनि सिनपो क्षेत्रमा पनडुब्बी र पनडुब्बीबाट प्रहार गरिने ब्यालेस्टिक मिसाइल परीक्षणका उपकरणहरू रहेका छन्। उत्तर कोरियाले यसअघि मे २०२२ मा पनडुब्बीबाट मिसाइल प्रहार गरेको थियो, जसले ६०० किलोमिटरसम्मको दूरी तय गरेको थियो।

अन्तर्राष्ट्रिय आणविक ऊर्जा एजेन्सीका प्रमुख राफेल ग्रोसीले गत बुधबार उत्तर कोरियाले परमाणु हतियार निर्माण गर्ने क्षमतामा “अत्यन्तै गम्भीर” प्रगति गरेको र सम्भवतः नयाँ युरेनियम संवर्द्धन केन्द्र थपेको बताएका थिए।

गत मार्चको अन्त्यमा नेता किम जोङ उनले उत्तर कोरियाको परमाणु शक्ति सम्पन्न राष्ट्रको हैसियत अपरिवर्तनीय रहेको र राष्ट्रिय सुरक्षाका लागि “आत्मरक्षात्मक परमाणु प्रतिरोध” विस्तार गर्नु अनिवार्य रहेको बताएका थिए।