मध्यपूर्वको युद्ध अन्त्यका प्रयास कमजोर बन्दा फेरि उकालो लाग्यो तेलको मूल्य

काठमाडौं । मध्यपूर्वमा युद्ध अन्त्यका लागि भइरहेका कूटनीतिक पहलमा अपेक्षित प्रगति हुन नसकेपछि अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा कच्चा तेलको मूल्य बढेको छ। इरानले आफ्नो सैन्य रणनीति थप कडा बनाउने संकेत गर्नु र अमेरिकाले अस्थायी युद्धविराम लम्ब्याउने सम्भावना नरहेको स्पष्ट पारेपछि विश्वव्यापी तेल आपूर्तिमा जोखिम बढ्ने आशंकाले बजार प्रभावित भएको हो।

मंगलबार ब्रेन्ट क्रुडको मूल्य ०.६७ प्रतिशत बढेर प्रतिब्यारेल ९१.४८ अमेरिकी डलर पुगेको छ। त्यस्तै, वेस्ट टेक्सास इन्टरमिडिएट (डब्लूटीआई) क्रुड ०.८३ प्रतिशतले उकालो लाग्दै प्रतिब्यारेल ८५ डलरमा कारोबार भइरहेको छ। कारोबार सुरु हुँदा डब्लूटीआईको मूल्य एक प्रतिशतभन्दा बढीले बढेर ८५.३७ डलरसम्म पुगेको थियो, जुन जुलाई ३१ यताकै उच्च मूल्य हो।

इरानसँगको युद्ध स्थायी रूपमा अन्त्य गर्ने उद्देश्यले अघि बढाइएको वार्तामा गतिरोध देखिएपछि तेल बजारमा आपूर्ति अवरोधको चिन्ता बढेको छ। विश्वको प्रमुख ऊर्जा पारवहन मार्गका रूपमा रहेको होर्मुज जलडमरूमध्यबाट तेल बोकेका ट्यांकरको आवागमन अझै सामान्य अवस्थामा नफर्किएका कारण बजारमा दबाब कायम छ।

अमेरिका र इरानबीचको सम्बन्ध थप तनावपूर्ण बन्दै गएपछि साताको सुरुदेखि नै तेलको मूल्यमा वृद्धि देखिएको हो। होर्मुज जलमार्ग पूर्ण रूपमा सञ्चालनमा ल्याउने विषयमा तत्काल सहमति हुने संकेत नदेखिएको र उक्त मार्ग हुँदै हुने पानीजहाजको आवागमन निकै न्यून रहेको बताइएको छ।

मंगलबार होर्मुज जलमार्गबाट बाहिरिँदै गरेको एउटा पानीजहाजलाई प्रक्षेप्य वस्तुले निशाना बनाएको विवरणसमेत सार्वजनिक भएको छ। पछिल्ला घटनाका कारण उक्त रणनीतिक जलमार्ग हुँदै दैनिक आवतजावत गर्ने जहाजको संख्या अझै एकल अंकमै सीमित रहेको बताइएको छ।

त्यस्तै, यमनमा सक्रिय हुथी समूहले लाल सागरमा साउदी सेनाको एउटा पानीजहाजसहित चारवटा सुरक्षा जहाजमाथि क्षेप्यास्त्र प्रहार गरेको दाबी गरेको छ। मध्यपूर्वका विभिन्न क्षेत्रमा बढ्दो सैन्य तनावले तेल तथा अन्य ऊर्जा स्रोतको विश्वव्यापी आपूर्ति शृंखलामा थप जोखिम सिर्जना गरेको छ।

यता इरानले ओमानसँग होर्मुज जलमार्गको व्यवस्थापनसम्बन्धी छुट्टै सहमति गर्न वार्ता भइरहेको जनाएको छ। तेहरानले दुवै पक्ष सम्झौताको नजिक पुगेको दाबी गरे पनि अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले उक्त विषयमा असहमति जनाएको खबर सार्वजनिक भएको छ।