अमेरिकी ‘डाइभ-एलडी’ पनडुब्बी इरानको कब्जामा, प्रविधि नक्कल हुने खतरा बढेको दाबी

इरानले अमेरिकी पनडुब्बी नियन्त्रणमा लिएसँगै प्रविधि चोरीको जोखिम बढेको छ भने जोर्डनस्थित अमेरिकी एयरबेसमा पनि मिसाइल आक्रमण भएको छ।

काठमाडाैँ । इरानले अमेरिकाको एक सैन्य पनडुब्बी (सबमरिन) नियन्त्रणमा लिएको दाबी गरेको छ। समाचार संस्था रोयटर्सका अनुसार यस पनडुब्बीको रिभर्स इन्जिनियरिङ अर्थात् प्रविधि नक्कल गरी प्रयोग गरिने जोखिम बढेको छ।

विशेषज्ञहरूको हवाला दिँदै रिपोर्टमा भनिएको छ- इरानले यस पनडुब्बीलाई आफ्ना सैन्य कार्यक्रमहरूमा प्रयोग गर्न सक्छ। यसअघि सन् २०११ मा पक्राउ परेको अमेरिकी आरक्यू-१७० ड्रोनको साथमा पनि इरानले यस्तै किसिमको अभ्यास गरेको दाबी गरिएको थियो।

नियन्त्रणमा लिइएको भनिएको यो पनडुब्बीको नाम ‘डाइभ-एलडी’ हो। यो एक मानवरहित पनडुब्बी वाहन हो, जसले लामो दूरीसम्म निगरानी गर्ने, समुद्रको पिँधको नक्सा तयार पार्ने, समुद्री सुरुङ वा बारुदी सुरुङ (माइन्स) पत्ता लगाउने र तिनलाई निस्तेज पार्ने काम गर्न सक्छ। यो पनडुब्बी मानिसको प्रत्यक्ष सहयोगबिना नै धेरै दिनसम्म निरन्तर काम गर्न सक्षम छ।

सन् २०११ मा पनि इरानले अमेरिकाको आरक्यू-१७० स्टेथ ड्रोनमाथि कब्जा जमाएको थियो। त्यसबेला तत्कालीन अमेरिकी राष्ट्रपति बाराक ओबामाले तेहरानसँग उक्त ड्रोन फिर्ता गर्न जोडदार माग गरेका थिए। पछि इरानले सो ड्रोनको रिभर्स इन्जिनियरिङ गरी त्यही डिजाइनको आधारमा आफ्नै देशमा ड्रोनहरू निर्माण गरेको दाबी गरेको थियो। रोयटर्सको रिपोर्टमा यो पनि दाबी गरिएको छ कि अमेरिकाले यो पनडुब्बी प्रकरणलाई अहिले धेरै ठूलो मुद्दा बनाउन चाहेको छैन।

यसैबीच, अर्को एक घटनाक्रममा इरानले जॉर्डनस्थित मुवाफ्फक सल्ती एयरबेसमा बुधबार बिहान मिसाइल आक्रमण गरेको छ। बीबीसीको अमेरिकी समाचार साझेदार सीबीएस न्युजले जनाए अनुसार यस आक्रमणमा परेर कैयौँ अमेरिकी सैन्य विमानहरूमा क्षति पुगेको खबर छ।

रिपोर्टका अनुसार यस आक्रमणमा करिब ८ वटा एफ-१५ लडाकु विमानहरू सामान्य रूपमा क्षतिग्रस्त भएका छन्। गुप्तचर सूत्रहरूले मर्मतसम्भार पश्चात् ती विमानहरूलाई पुनः अमेरिकी वायुसेनाको बेमा सामेल गरिसकिएको जानकारी दिएका छन्।

सूत्रहरूका अनुसार आक्रमणको समयमा एउटा ‘ए-१० थंडरबोल्ट’ विमान पनि मिसाइलको चपेटामा परेको छ। यस विमानको एउटा पखेटा पूर्ण रूपमा नष्ट भएको छ। ‘ए-१०’ लाई सामान्यतया ‘वार्थोग’ नामले पनि चिन्ने गरिन्छ।

सीबीएस न्युजसँग कुराकानी गर्ने गुप्तचर सूत्रहरूले यो आक्रमणमा कुनै पनि अमेरिकी सैनिकको ज्यान भने नभएको स्पष्ट पारेका छन्। तथापि, विषयको संवेदनशीलतालाई मध्यनजर गर्दै ती सूत्रहरूले आफ्नो नाम भने गोप्य राख्ने सर्तमा यस्तो जानकारी बाहिर ल्याएका हुन्।

रिपोर्टमा उल्लेख भएअनुसार इरानी आक्रमणको प्रतिरक्षा गर्न जॉर्डनमा तैनाथ अमेरिकी फौजले ३० भन्दा बढी प्याट्रियट मिसाइलहरू प्रहार गरेका थिए। स्मरण रहोस्, इरानले यो सैन्य कारबाही गर्नुभन्दा केही समय अगाडि मात्रै अमेरिकाले इरानका पाँचवटा तेल ट्याङ्करहरूलाई निशाना बनाएको जानकारी सार्वजनिक गरेको थियो।