६ मंसिर २०८३, आइतबार

अस्ट्रेलियन ओपनको वाइल्डकार्ड प्लेअफ खेल्न टेनिस खेलाडी अभिषेक बस्तोला चीन प्रस्थान



काठमाडौँ। पोखराका टेनिस खेलाडी अभिषेक बस्तोला अस्ट्रेलियन ओपन २०२७ को एसिया–प्यासिफिक वाइल्डकार्ड प्लेअफ खेल्न चीनको छेङ्दु पुगेका छन् । यो प्रतियोगिताको छनोट चरणमा वाइल्डकार्ड पाउने उनी पहिलो नेपाली खेलाडी हुन् । नोभेम्बर २३ देखि २८ सम्म छेङ्दुस्थित सिचुआन इन्टरनेसनल टेनिस सेन्टरमा हुने प्रतियोगितामा उनले पुरुष एकलतर्फ प्रतिस्पर्धा गर्नेछन् ।

छनोट चरणमा आठ खेलाडी छन् । तीमध्ये चार जनाले वरीयताका आधारमा स्थान पाएका हुन् भने बस्तोलासहित चार जनाले वाइल्डकार्ड पाएका छन् । छनोटबाट चार खेलाडी १६ जना सम्मिलित मुख्य प्लेअफमा पुग्नेछन् ।

त्यसको विजेताले आगामी जनवरीमा अस्ट्रेलियाको मेलबर्नमा हुने अस्ट्रेलियन ओपनको पुरुष एकल मुख्य ड्रमा स्थान पाउनेछ । बस्तोलाका लागि यो पहिलो पटक ग्रान्डस्लामको मुख्य प्रतिस्पर्धामा पुग्ने अवसर हो ।

पोखराको कोर्टबाट अन्तर्राष्ट्रिय प्रतियोगितासम्म

बस्तोलाको टेनिस यात्रा पोखरामा बुबासँग कोर्ट जाँदा सुरु भएको हो । उनका बुबा अनुजकुमार र आमा पद्मा दुवै ब्याडमिन्टनका पूर्वराष्ट्रिय खेलाडी हुन् । आठ वर्षको उमेरमा टेनिस खेल्न थालेका अभिषेकलाई क्रिकेटमा पनि रुचि थियो । टेनिसमा प्रत्येक अंकका लागि विपक्षीको चाल बुझ्नुपर्ने र लामो समय एकाग्र रहनुपर्ने चुनौती उनलाई मन पर्‍यो । बुबाले घरको ग्यारेजमै अभ्यास गर्ने व्यवस्था मिलाइदिए । किशोरावस्थामै उनी घरेलु प्रतियोगितामा चिनिन थाले ।

सन् २०१२ मा कक्षा ९ पढ्दै गर्दा उनी प्रशिक्षण र छात्रवृत्तिको अवसर खोज्दै थाइल्यान्ड पुगे । त्यहाँ दैनिक चारदेखि पाँच घण्टा अभ्यास गरेका बस्तोलाले १६ वर्षमुनिको प्रतियोगितामा फाइनलसम्म पुगेर एकेडेमीको छात्रवृत्ति पाए । कक्षा ९ र १० को पढाइ थाइल्यान्डमै पूरा गरेपछि उनी नेपाल फर्किए । अन्तर्राष्ट्रिय टेनिस महासंघ (आईटीएफ) का जुनियर प्रतियोगिता खेल्दै उनी विश्व जुनियर वरीयतामा करिब ७७०औँ स्थानसम्म पुगे ।

सन् २०१३ मा चीनको नान्जिङमा आयोजित एसियाली युवा खेलकुदमा टेनिसतर्फ नेपालको प्रतिनिधित्व गर्ने उनी पहिलो पुरुष खेलाडी बने । त्यसको एक वर्षपछि दक्षिण कोरियाको इन्चोनमा पहिलो एसियाली खेलकुद खेले । त्यसयता जकार्ता–पालेम्बाङ (२०१८), हाङझाउ (२०२३) र आइची–नागोया (२०२६) मा खेलेका बस्तोला चार संस्करणका एसियाली खेलकुदमा सहभागी हुने पहिलो नेपाली टेनिस खेलाडी हुन् । पछिल्लो संस्करणमा उनले प्रदीप खड्कासँग मिलेर पुरुष युगलको पहिलो खेल जितेका थिए ।

सन् २०१६ मा अमेरिकाको मियामीस्थित एएसए कलेजबाट उनको कलेज टेनिस यात्रा सुरु भयो । सन् २०१७ मा एसोसिएट डिग्री पूरा गरेपछि उनी युनिभर्सिटी अफ टेक्सास एट आर्लिङ्टनमा आबद्ध भए । त्यहाँ अमेरिकी विश्वविद्यालय खेलकुदको उच्च तह एनसीएए डिभिजन–१ मा टेनिस खेल्ने पहिलो नेपाली बने । सन् २०१८ मा छात्रवृत्तिमा क्यालिफोर्नियाको सेन्ट मेरिज कलेज पुगेका उनले त्यही वर्ष एगी इन्भिटेसनलको एकल उपाधि जिते । सन् २०२० मा उनले व्यवसाय प्रशासनमा स्नातक पूरा गरे ।

सन् २०२३ मा बस्तोला आईटीएफको विश्व वरीयतामा प्रवेश गर्ने पहिलो नेपाली पुरुष खेलाडी बने । हाल उक्त वरीयतामा रहेका उनी एकमात्र नेपाली पुरुष खेलाडी हुन् । त्यही वर्ष नेपालले बहराइनमा पहिलो पटक डेभिस कप खेल्दा अक्टोबर २५ मा उनले कतारका तत्कालीन शीर्ष खेलाडी मुबारक शन्नान जायिद अल–हर्रासीलाई हराए । अस्वस्थ हुँदाहुँदै उनले निकालेको त्यो जित डेभिस कपमा नेपालको पहिलो थियो । अल–हर्रासी सन् २०१६ मा एटीपी एकल वरीयताको १,१५९औँ स्थानसम्म पुगेका थिए ।

बस्तोलाले त्यसपछि यमन र माल्दिभ्सविरुद्ध पनि एकल खेल जिते । सन् २०२३ र २०२४ का दुई संस्करणमा खेलेका सबै छ एकल खेल जितेका उनले युगलतर्फ दुई खेलमा एक जित निकाले । डेभिस कपमा नेपाली खेलाडीले हासिल गरेको सर्वाधिक सात जितको कीर्तिमान उनकै नाममा छ । आईटीएफले उनको पहिलो जित र कीर्तिमान दुवैको लिखित पुष्टि गरेको छ । सन् २०२४ मा नेपाल समूह पाँचबाट चारमा उक्लियो । बस्तोला टोलीमा नरहेको सन् २०२५ को संस्करणमा नेपाल फेरि समूह पाँचमा झर्‍यो । सन् २०२३ मा नेपालसँगै समूह पाँचमा खेलेको कतार भने सन् २०२६ मा समूह तीनमा पुग्यो ।

व्यावसायिक टेनिसमा यूटीआर प्रो टेनिस टुर खेल्ने एकमात्र नेपाली बस्तोलाले उक्त टुरमा जित पनि दर्ता गरेका छन् । सन् २०२४ मा अमेरिकाको इन्डियन वेल्समा आयोजित बीएनपी पारिबास ओपनमा आधिकारिक अभ्यास सहयोगी बन्ने उनी पहिलो नेपाली थिए । सन् २०२५ मा त्यही प्रतियोगितामा उनले नोभाक जोकोभिचसँग अभ्यास गरे र कार्लोस अल्काराजलाई भेटे । सेप्टेम्बर २०२६ मा भियतनाममा एटीपी च्यालेन्जर टुरको छनोट चरण खेल्ने पहिलो नेपाली पनि उनै बने ।

अन्तर्राष्ट्रिय प्रतियोगिताका लागि यात्रा, बसोबास र खेल सामग्रीको खर्च अधिकांश समय परिवारको सहयोगमा आफैँ जुटाउनुपरेको बस्तोलाले यसअघिका अन्तर्वार्तामा बताएका छन् । उनले राज्य र खेल संघबाट पाएको सहयोग तथा राष्ट्रिय टोली छनोटका केही प्रक्रियाप्रति असन्तुष्टि व्यक्त गरेका छन् । नेपाल टेनिस संघले भने नियमअनुसार छनोट गर्ने र उपलब्ध स्रोतबाट खेलाडीलाई सहयोग गर्दै आएको बताएको छ ।

नेपालमै नियमित प्रतियोगिता र उच्चस्तरीय प्रशिक्षण उपलब्ध होस् भन्ने बस्तोलाको चाहना छ । अहिले उनको ध्यान छेङ्दुको छनोट खेलमा छ । त्यहाँबाट मुख्य प्लेअफमा पुगेर उपाधि जिते पोखरामा आठ वर्षको उमेरमा र्‍याकेट समातेका बस्तोला आगामी जनवरीमा मेलबर्नको ग्रान्डस्लाम कोर्टमा उत्रिनेछन् ।